Бугарија изразува загриженост поради отстапувањата на Скопје од Европскиот консензус од 2022 година, се вели во ставот на Софија, објавен преку медиумите во понеделник наутро.
„Прашањето на кој јазик треба да биде Планот за правата на заедниците што се очекува од Северна Македонија е внатрешно прашање на соседната земја и не е тема на билатералните односи. Документот ќе го спроведуваат токму нејзините институции кон сопствените граѓани и логично е да биде на јазик достапен за нив. Изборот на Скопје да го претстави нацртот на овој план на своите граѓани на англиски јазик е тешко да се објасни, особено ако Планот е планиран да се спроведе всушност“, се вели во ставот на Министерството за надворешни работи (МНР).
Властите во Софија потсетуваат дека Планот за правата на заедниците е чекор наменет да следи по вклучувањето на Бугарите во уставот, кој сè уште е во тек и кој ќе овозможи на Македонија да отвори преговори за пристапување.
„Во исто време, ги поздравуваме зборовите на премиерот Христијан Мицкоски дека ќе ги „прифати сите други забелешки“ на бугарската заедница во Планот и сметаме на него дека ќе го одржи ова ветување кон нив“, исто така, велат од Министерството за надворешни работи.
Наспроти овие изјави премиерот Христијан Мицкоски вчера го тврдеше спротивното.
„Иако Акциониот план за заштита на малцинствата беше изготвен како дел од европскиот интеграциски процес на Македонија, Бугарија поднесе забелешка на документот – не поради неговата содржина, туку поради тоа што е напишан на македонски јазик“, изјави премиерот..
Тој посочи дека токму на вакво сценарио предупредувал во разговорите во Брисел: дури и најдобро подготвен план, развиен во консултација со експерти и со учество на јавноста, ќе наиде на отпор од Софија.
„Ниту една земја членка не реагираше, ниту едно малцинство во Македонија не се спротивстави. Единствениот проблем бил – јазикот,“ рече Мицкоски, нагласувајќи дека македонскиот е мајчин и официјален јазик на државата и во меѓународната комуникација.
Премиерот наведе дека сите технички и политички барања биле испочитувани. Во разработката на документот биле вградени и предлози од меѓународни експерти, меѓу кои и од Италија, а на барање од Брисел планот бил доставен до Бугарија и пред официјалниот рок – како гест на добра волја.
„Ова повторно покажува дека спорот нема врска со малцинствата, ниту со нивната заштита. Станува збор за нешто многу подлабоко,“ изјави Мицкоски, сугерирајќи дека бугарските реакции се движат надвор од рамката на уставните измени и правата на заедниците.
Од друга страна, и бугарските медиуми потсетуваат пишуваат дека текстот на планот им бил презентиран на англиски јазик на претставниците на македонските Бугари на состанокот одржан на 2 декември. „Добивме 37 страници од сложен текст на англиски јазик.
„Не сите го зборуваме на високо ниво, а уште помалку имаме правна обука. Колку и да успеавме, толку и се подготвивме. Очигледно планот не е наменет за нас“, изјави за агенцијата Георги Царномаров од здружението „Балкански мост“.
Според него, документот што се подготвува не ги штити правата на македонските Бугари и служи како алиби пред европските институции, со цел „да се прикрие ситуацијата и да се стават проблемите под тепих“.
