Крлежите се ситни паразити кои се хранат со крвта на своите домаќини, а најчесто се наоѓаат во висока трева, грмушки, шумски површини, паркови и неуредени зелени површини. Во природата, крлежите ги чекаат своите домаќини на врвовите на тревата и ниската вегетација, од каде лесно се закачуваат за кожата на луѓето или животните додека минуваат низ вегетацијата. Тие се најактивни во потоплиот дел од годината, особено од пролет до рано лето, но во поволни климатски услови можат да се појават и надвор од овој период.
Крлежите можат да пренесат неколку болести на луѓето преку каснувања, кои се претежно животински болести (зоонози), и само под одредени услови се пренесуваат на луѓето. Крлежите се инфицираат со цицање крв од заразено животно или преку трансоваријален пренос од мајка на потомство.
Луѓето се инфицираат откако ќе бидат каснати од заразен крлеж кој ги пренесува патогените на луѓето со својата плунка, но исто така и со гмечење на крлежот преку оштетена кожа или мукозни мембрани.
Крлежите пренесуваат бројни болести, од кои некои се: Лајмска болест, менингоенцефалитис што се пренесува преку крлежи, туларемија, кримско-конгоанска хеморагична треска, рикециоза, ерлихиоза итн. Вакцинацијата може да спречи појава на менингоенцефалитис што се пренесува преку крлежи. Треба да се нагласи дека вакцината штити само од оваа болест што се пренесува преку крлежи, но не и од Лајмска болест, која е најчеста.
Доколку е настанато каснување од крлежот , отстранувањето на крлежот од кожата треба да се направи без влечење или стискање. Пред отстранување на крлежот, не треба да се нанесуваат хемикалии (алкохол, бензин, масла итн.), бидејќи тоа ќе предизвика грчење и лачење на повеќе секрети. Се препорачува крлежот да не се извиткува, туку да се извлекува без тргање. Крлежот треба да се отстрани со пинцета, фаќајќи го што е можно поблиску до кожата и нежно влечејќи, а по отстранувањето, местото на каснување треба да се дезинфицира. Местото на каснување од крлежот треба да се набљудува до еден месец. Појавата на црвенило (еритема мигранс) е доказ за инфекција со предизвикувачкиот агенс на Лајмска болест, која бара лекување.
Препораки до населението:
Избегнување на области заразени со крлежи, ендемски области
• Косење и уредување на површините каде што луѓето се најчесто присутни треба да се прават само со носење заштитна облека
• Избегнување на одење низ висока трева и густа вегетација
• Одење по обележани патеки во природа
• Користење инсектициди за убивање на крлежи (на телото и облеката, особено на изложените делови од телото)
• Соодветно облекување (долги ракави и панталони, тесна облека, собирање панталони во чорапи, носење капи и шапки)
• По враќањето од природа, проверете ја облеката и целото тело, особено кај децата (треба да се запомни дека крлежите може да се пренесат и на облека и други предмети, на пр. торби)
